Σκαλιστήρης, Δημήτριος Μ., 1815-1883

Γεννήθηκε το 1815 στην Τρίπολη και πέθανε τον Απρίλιο του 1883. Απoφοίτησε από τη Στρατιωτική σχολή των Ευελπίδων ως αξιωματικός του Μηχανικού. Συμπλήρωσε τις σπουδές του στην Εcole des Ponts et Chaussees στο Παρίσι. Το 1851 εμφανίζεται ως υπότροφος του Πολυτεχνείου. Το 1846, αφού επιστρέφει από το Παρίσι, διορίζεται καθηγητής της Γεφυροποιµιας στη σχολή των...

Πλήρης περίληψη

Αποθηκεύτηκε σε:
Ιδρύματα αποφοίτησης: Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων Αθήνα Ελλάδα, Ecole Nationale des Ponts et Chaussees Παρίσι Γαλλία
Κατηγορία Υλικού: Μηχανικός
Πηγή:Ιστορία του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου / Κώστα Η. Μπίρη , Αθήναι: ΕΜΠ, 1957
Οι Ελληνες μηχανικοί θεσμοί και ιδέες : 1900-1940 διδακτορική διατριβή / Γιάννη Αντωνίου , Αθήνα: 2004
Μεγάλα τεχνικά έργα στην Ελλάδα : τέλη 19ου- αρχές 20ου αιώνα / Βάσιας Τσοκόπουλος , Αθήνα: Καστανιώτης, 1999
Φορείς εργασίας:
Σημαντικά έργα:
Τόποι δραστηριότητας:
Περιοχή γέννησης:
Κατηγορίες Έργων:Εργα Οδοποιίας
Βιογραφικά στοιχεία:Γεννήθηκε το 1815 στην Τρίπολη και πέθανε τον Απρίλιο του 1883. Απoφοίτησε από τη Στρατιωτική σχολή των Ευελπίδων ως αξιωματικός του Μηχανικού. Συμπλήρωσε τις σπουδές του στην Εcole des Ponts et Chaussees στο Παρίσι. Το 1851 εμφανίζεται ως υπότροφος του Πολυτεχνείου. Το 1846, αφού επιστρέφει από το Παρίσι, διορίζεται καθηγητής της Γεφυροποιµιας στη σχολή των Ευελπίδων. Το 1851 εμφανίζεται και ως επικουρικός διδάσκαλος, πιθανότατα διδάσκοντας το μάθημα της Χωρομετρίας. Το Σεπτέμβριο του 1864, φέροντας το βαθμό του λοχαγού, διορίστηκε διευθυντής του Σχολείου των Τεχνών και συγχρόνως καθηγητής της Μηχανικής και της Στατικής. Το 1869 ανέλαβε το μάθημα της Γεφυροποιµιας στο Σχολείο των Τεχνών και παρέμεινε στη διεύθυνση του Σχολείου μέχρι το 1873. Μετά την απομάκρυνσή του από τη διεύθυνση του Πολυτεχνείου, παραμένει σε αυτό ως καθηγητής της Οδοποϊµιας και Γεφυροποιµιας μέχρι το θάνατό του. (Πηγή: Μπίρης, 1957, σελ. 504-505). Η θητεία του ως διευθυντής του Σχολείου των Τεχνών σηματοδοτεί την αλλαγή του προσανατολισμού του Ιδρύματος προς τις λεγόμενες "μηχανικές τέχνες". Επιθυμία του Σκαλιστήρη ήταν η Σχολή να "επανέλθη εις το αρχικόν της σκοπό" ούτως ώστε να "ομοιάζει προς τα πρότυπα σχολεία [Εcole des Arts et Mιtiers], κατά μίμηση των οποίων εσυστήθη". Αυτό ήταν το σκεπτικό βάση του οποίου ζήτησε, σε σχετική αναφορά του προς το Υπουργείο Εσωτερικών, τη μεσολάβηση της κρατικής αρχής προκειμένου ο πρόξενος της Μασσαλίας να "προμηθεύση εις την υπό διεύθυνσίν μου σχολήν παν το αφορών την Σχολήν των Τεχνών του Αixe". (Πηγή: Αναφορά του Δ. Σκαλιστήρη προς το Υπουργείο Εσωτερικών, 12 Οκτωβρίου 1864, Μπίρης, 1957, σελ 181). Κατά τη λεγόμενη περίοδο Σκαλιστήρη, η σημασία των καλλιτεχνικών σπουδών μετριάζεται προς όφελος των αντίστοιχων τεχνικών. Τα έτη φοιτήσεως του τμήματος των τεχνικών σπουδών, από τρία, τα βρίσκουμε αυξημένα σε τέσσερα για τους κλάδους της Αρχιτεκτονικής και της Χωρομετρίας, και σε πέντε για τον κλάδο της Μηχανικής. Η ουσιαστική μετατόπιση από τον καλλιτεχνικό στον πρακτικό προσανατολισμό του Πολυτεχνείου, μέσω των αλλαγών που σημαδεύουν την περίοδο Σκαλιστήρη, συνοδεύεται από την ενίσχυση και κατοχύρωση του κοινωνικού κύρους του ιδρύματος, η οποία μπορεί να θεωρηθεί πως προλειαίνει το έδαφος για τη μετεξέλιξή του σε ανώτερη εκπαιδευτική βαθμίδα. (Πηγή: Μπίρης, 1957, σελ 182-183 και Γιάννης Αντωνίου, Οι Έλληνες Μηχανικοί, Θεσμοί και Ιδέες 1900-1940, σελ 100-101). Εν μέσω της θητείας του Σκαλιστήρη το Καθημερινό Σχολείο του Πολυτεχνείου ονομάστηκε "Βιοτεχνική Σχολή" και διαιρέθηκε σε τρεις ειδικές σχολές: της Αρχιτεκτονικής, της Χωρομετρίας και της Μηχανουργίας. (Πηγή: "Νέα Εφημερίς", 26 Σεπτεμβρίου 1867, Μπίρης, 1957, σελ 184). Στο ενεργητικό του Σκαλιστήρη προσμετράται η οργάνωση του Μηχανουργείου του Πολυτεχνείου. Χαρακτηριστική της ανάπτυξης του Μηχανουργείου είναι η αναφορά που παραθέτει ο Διευθυντής του εργοστασίου του Σχολείου των Τεχνών για την κατάσταση των εργασιών που είχαν πραγματοποιηθεί σε αυτό κατά τη διάρκεια των δύο πρώτων μηνών του 1874. (Πηγή: Αναφορά του Σ.Κριτσελή, 28 Φεβρουαρίου 1874. Μπίρης, 1957, σελ 191). Στην περίοδο που το ίδρυμα τελούσε υπό τη διεύθυνση του Σκαλιστήρη ιδρύεται στο Μηχανουργείο του Πολυτεχνείου τμήμα για την κατασκευή εργαλείων, εξαρτημάτων και μηχανημάτων για την ανασυγκρότηση και συμπλήρωση του τηλεγραφικού δικτύου και των εγκαταστάσεών του. (Πηγή: Μπίρης, 1957, σελ. 192). Το σχολικό έτος 1872-1873, κατά το οποίο ο Σκαλιστήρης απομακρύνεται από τη διεύθυνση του Σχολείου, είναι ιστορικής σημασίας για το Πολυτεχνείο, αφού τη χρονιά αυτή λαμβάνει χώρα η μεταφορά των εγκαταστάσεων του ιδρύματος στα ημιτελή κτίρια της οδού Πατησίων καθώς και η μετονομασία του σε Μετσόβιο Πολυτεχνείο. (Πηγή: Μπίρης, 1957, σελ. 198) Τον Σεπτέμβριο του 1873 ανέλαβε στο Υπουργείο Εσωτερικών τη διεύθυνση του τότε συσταθέντος Τμήματος Δημοσίων Εργων. Εφτασε μέχρι το βαθμό του αντισυνταγματάρχη. Ασχολήθηκε κυρίως με έργα οδοποιίας και την κατασκευή της σιδερένιας γέφυρας του Ευρίπου. (Πηγή: Μπίρης, 1957, σελ. 504-505). Στα 1866 ο Λ. Ράλλης σχεδίαζε να προμηθευτεί νερό για την πόλη του Πειραιά από το φαληρικό Αλίπεδο, η εκλογική ήττα όμως που υπέστη του άλλαξε τα σχέδια. Ο νέος δήμαρχος (Μουτζόπουλος) έθεσε σε λειτουργία νέο σχέδιο προσφεύγοντας στη συμβουλή του διευθυντή του Πολυτεχνείου Δημήτρη Σκαλιστήρη. (Πηγή: Τσοκόπουλος 1984 σελ 120).